“బ్రహ్మ మురారి” అని వెతికే చాలామంది అసలు వెతుకుతున్నది శివలింగాన్ని స్తుతించే ప్రసిద్ధ లింగాష్టకం. తెలుగు శ్రోతలకు ఈ ప్రార్థన శ్రీమంజునాథ సినిమాలో వినిపించిన స్వరరూపంతో ప్రత్యేకంగా గుర్తుండిపోతుంది. పాటలోని మొదటి పదాలు బ్రహ్మ, మురారి అనే విష్ణుని పేరు, దేవతలందరూ ఆరాధించే సదాశివ లింగాన్ని వర్ణిస్తాయి. అందుకే ఇది కేవలం సినిమా పాటలా కాకుండా, ఇంటి పూజలోనూ, శివాలయ దర్శన సమయంలోనూ, శివరాత్రి భక్తి గీతాల జాబితాలోనూ వినిపించే గీతంగా నిలిచింది.
బ్రహ్మ మురారి పాట lyrics కోసం వచ్చినవారికి ముఖ్యమైన విషయం ఏమిటంటే—ఇది ఒకే చరణంతో ముగిసే పాట కాదు; శివలింగ మహిమను భిన్న కోణాల్లో వర్ణించే అష్టక స్తోత్ర స్వరూపం. పూర్తి పాఠాన్ని యాంత్రికంగా చదవడం కంటే, ప్రతి భావాన్ని అర్థం చేసుకుని వినడం ఈ గీతానికి దగ్గర చేసే మార్గం.
బ్రహ్మ మురారి పాట లిరిక్స్: పూర్తి భక్తి గీతం పాట గురించి

శ్రీమంజునాథ చిత్రంలోని “బ్రహ్మ మురారి” పాట సంప్రదాయ లింగాష్టక భావాన్ని చిత్రసంగీతంలోకి తీసుకొచ్చిన రూపం. అధికారిక Saregama Telugu వీడియో వివరాల ప్రకారం ఈ పాటను రమేష్ చంద్ర, నందిత ఆలపించారు; సంగీతం హంసలేఖది. అదే అధికారిక వివరాల్లో చిత్రం 2001లో విడుదలైన భక్తి చిత్రం అని, కె. రాఘవేంద్రరావు దర్శకత్వం వహించారని పేర్కొంది. Saregama Telugu అధికారిక వీడియోలో ఈ గీతాన్ని వినవచ్చు.
ఈ గీతం వినగానే దాని ప్రారంభ స్వరం ఆలయ వాతావరణాన్ని గుర్తుచేస్తుంది. అయితే ఇందులో ప్రధానమైనది వాద్యాల ఆర్భాటం కాదు; స్పష్టమైన ఉచ్చారణ, పునరావృతమయ్యే నమస్కార భావం, ప్రతి భాగం చివర సదాశివునికి సమర్పణ. అందువల్ల ఇది శ్రద్ధగా వినడానికి కూడా, భక్తితో పాడుకోవడానికి కూడా అనువైన రూపం.
పాట పూర్తి వివరాలు
| వివరాలు | సమాచారం |
|---|---|
| పాట పేరు | బ్రహ్మ మురారి |
| సంబంధిత స్తోత్ర సంప్రదాయం | లింగాష్టకం |
| చిత్రం | శ్రీమంజునాథ |
| భాష | తెలుగు చిత్ర రూపం |
| గాయకులు | రమేష్ చంద్ర, నందిత |
| సంగీతం / కంపోజిషన్ | హంసలేఖ |
| ట్రాక్-క్రెడిట్లో గేయరచన | భక్త రుషి |
| చిత్ర విడుదల సంవత్సరం | 2001 |
| అధికారిక లేబుల్ | Saregama |
Apple Musicలో అందుబాటులో ఉన్న ట్రాక్ వివరాలు కూడా ఈ పాటను Sri Manjunatha (Original Motion Picture Soundtrack)లో భాగంగా, రమేష్ చంద్ర–నందిత గాత్రాలతో, హంసలేఖ కంపోజిషన్గా జాబితా చేస్తాయి. అక్కడ ట్రాక్కు మార్చి 31, 2001 తేదీ కనిపిస్తుంది. Apple Music ట్రాక్ పేజీలో ఆల్బమ్ వివరాలను చూడవచ్చు.
ఇక్కడ ఒక సున్నితమైన భేదాన్ని గుర్తుంచుకోవాలి. “బ్రహ్మ మురారి” అనే పదాలతో మొదలయ్యే మూల ప్రార్థన సంప్రదాయ లింగాష్టకానికి చెందింది; సినిమా వెర్షన్కు మాత్రం ఆల్బమ్ క్రెడిట్లు విడిగా వర్తిస్తాయి. అందువల్ల స్తోత్ర సంప్రదాయం, సినిమాటిక్ రికార్డింగ్ క్రెడిట్లను కలిపి చూడకుండా, రెండింటినీ వాటి సందర్భంలో అర్థం చేసుకోవడం సరైనది.
పాటలోని ప్రధాన భావం ఏమిటి?

ఈ గీతం శివలింగాన్ని ఒక ప్రతీకగా స్తుతిస్తుంది. ప్రారంభ భావంలో బ్రహ్మ, విష్ణువు, దేవతలు ఆరాధించే దైవస్వరూపాన్ని కీర్తిస్తారు. తర్వాతి భాగాల్లో స్వచ్ఛత, కరుణ, అహంకార నిర్మూలనం, జ్ఞాన వికాసం, పూజా పరిమళం, ఆత్మసమర్పణ వంటి భావాలు వరుసగా వస్తాయి.
“మురారి” అనేది విష్ణువుకు వాడే పేరు. కాబట్టి “బ్రహ్మ మురారి” అన్న సంబోధనలో బ్రహ్మతో పాటు విష్ణువు కూడా ఆరాధించే శివస్వరూపం అనే భావం ఉంది. “సురార్చిత” అంటే దేవతలచే పూజింపబడినది. ఈ పదాలను విడివిడిగా అర్థం చేసుకుంటే పాటలోని మొదటి భావమే విశాలంగా తెరుచుకుంటుంది: దైవం ఏ ఒక్క వ్యక్తి లేదా ఒకే పద్ధతికి పరిమితం కాదనే దృష్టి.
ఈ స్తోత్రంలో బాధల గురించి వచ్చే సూచనలను అక్షరార్థంలో భౌతిక సమస్యలన్నీ వెంటనే తొలగిపోతాయన్న హామీగా తీసుకోకూడదు. భక్తి భాషలో అవి మనిషిలోని భయం, అహంకారం, చంచలత్వం, అసంతృప్తి వంటి అంతర్గత భారాల నుంచి విముక్తి కోరే ప్రార్థనగా కూడా చదవవచ్చు. ఈ విస్తృతమైన అర్థమే గీతాన్ని తరతరాలకు దగ్గరగా ఉంచింది.
ఎనిమిది భావచిత్రాలుగా లింగాష్టకం
లింగాష్టకం అనగా ఎనిమిది భాగాల స్తోత్రం. శ్రీమంజునాథ పాటను వింటూ ప్రతి భాగాన్ని ఈ విధంగా గమనించవచ్చు:
| భావ దిశ | సరళమైన అర్థం |
|---|---|
| దేవతల ఆరాధన | శివస్వరూపం విశ్వవ్యాప్తమైందని చెప్పే స్తుతి |
| కరుణ, కామదహనం | కోరికల బంధం దాటి వివేకం వైపు నడిపే ప్రార్థన |
| సుగంధాల అర్పణ | పూజలోని బాహ్య అర్పణకు అంతరంగ శుద్ధి జోడింపు |
| నాగాభరణ, యజ్ఞ సందర్భం | పురాణప్రతీకలతో శివుని వైభవ చిత్రణ |
| చందనం, కుంకుమ, పుష్పాలు | భక్తి ఆచారాల సౌందర్యాన్ని సూచించే రూపకాలు |
| దేవగణ సేవనం | దైవాన్ని అందరూ స్మరించే ఆదర్శంగా చూపడం |
| సృష్టి కారణ భావన | సృష్టి వెనుక ఉన్న పరమతత్వాన్ని ధ్యానించడం |
| పరాత్పర పరమాత్మ | రూపాన్ని దాటి ఉన్న ఉన్నత ఆధ్యాత్మిక భావం |
ఇవి ఒక నిర్దిష్ట కథను చెప్పే సినిమా చరణాలు కావు. ప్రతి భాగం శివలింగంపై ధ్యానానికి ఒక కొత్త బింబం అందిస్తుంది. అందుకే ఈ పాటను తొందరగా వినేటప్పుడు శ్లోకాల పరంపరలా, నిదానంగా వినేటప్పుడు భావ ధ్యానంలా అనుభవించవచ్చు.
శ్లోకభాష నుంచి సినిమా స్వరానికి వచ్చిన ప్రయాణం
ఈ గీతం ప్రత్యేకత సంస్కృత స్తోత్ర భాషను విస్మరించకుండా, తెలుగు ప్రేక్షకుడికి చేరువైన సంగీత రూపంలో ఉంచడంలో ఉంది. పదాలు సంస్కృత మూలానికి దగ్గరగా ఉండటం వల్ల మొదటిసారి విన్నవారికి అన్నీ వెంటనే అర్థం కాకపోవచ్చు. కానీ పల్లవిలాంటి పునరావృత నమస్కార భావం, గాత్రంలోని భక్తి, సంగీతంలోని గంభీరత వలన అర్థం పూర్తిగా తెలియకపోయినా పాటతో అనుబంధం ఏర్పడుతుంది.
హంసలేఖ సంగీత నిర్మాణంలో ఈ స్తోత్రానికి అవసరమైన గౌరవభావం నిలుస్తుంది. ఇది వేగవంతమైన భజన కాదు; అలాగే పూర్తిగా మౌన ధ్యాన సంగీతమూ కాదు. ఆలయ గానం, సినిమా ధ్వనిరూపకల్పన మధ్య సమతుల్యాన్ని పాటిస్తుంది. ఆ సమతుల్యమే ఈ పాటను పూజా జాబితాలోనూ, పాత తెలుగు భక్తి పాటల ప్లేలిస్ట్లోనూ స్థానం పొందేలా చేసింది.
రమేష్ చంద్ర గాత్రం శ్లోకాలకు స్థిరమైన గంభీరతను ఇస్తే, నందిత స్వరం పాటకు మృదుత్వాన్ని జోడిస్తుంది. ఇద్దరి గాత్రాలు కలిసి రావడం వలన ఇది ఒంటరి పారాయణంలా కాకుండా, సమూహ ప్రార్థనలాంటి అనుభూతిని కలిగిస్తుంది. ఇది కళాత్మక విశ్లేషణ మాత్రమే; పాటను విన్నవారికి తాము అనుభూతి చెందే భక్తి రూపం భిన్నంగా ఉండవచ్చు.
శ్రీమంజునాథ చిత్రంలో ఈ పాట స్థానం

శ్రీమంజునాథ ఒక భక్తి నేపథ్య చిత్రంగా రూపొందింది. కె. రాఘవేంద్రరావు దర్శకత్వం వహించిన ఈ చిత్రంలో చిరంజీవి, అర్జున్, మీనా, సౌందర్య తదితరులు నటించారు అని అధికారిక వీడియో వివరణ పేర్కొంటుంది. చిత్రంలోని ఇతర పాటలు కథనానికి వేర్వేరు రంగులు ఇస్తే, “బ్రహ్మ మురారి” నేరుగా శివభక్తి వాతావరణాన్ని నిర్మించే గీతం.
ఇది సినిమాలో పాత్రల భావోద్వేగాన్ని మాత్రమే వివరించే పాట కాదు. ప్రేక్షకుడిని కథ నుంచి కాసేపు భక్తి ప్రపంచంలోకి తీసుకెళ్లే సంగీత విరామం. అందుకే సినిమా చూడని వారూ ఈ పాటను విడిగా వెతుకుతారు. “శ్రీమంజునాథ బ్రహ్మ మురారి పాట”, “లింగాష్టకం తెలుగు పాట”, “బ్రహ్మ మురారి శివ స్తోత్రం” వంటి వెతుకులాటలు ఒకే గీతం వైపు తీసుకెళ్లడం సహజం.
శివపూజ సందర్భంలో ఎందుకు వినిపిస్తుంది?
లింగాష్టకాన్ని శివారాధనలో పలికే స్తోత్రాలలో ఒకటిగా అనేక మంది భావిస్తారు. ఈ పాటలో పుష్పాలు, చందనం, సుగంధ ద్రవ్యాలు, నమస్కారం వంటి పూజా చిత్రాలు వస్తాయి కాబట్టి శివాలయ వాతావరణంతో సహజమైన అనుబంధం ఏర్పడుతుంది. సోమవారం పూజ, ప్రదోష సమయం, మహాశివరాత్రి లేదా ఇంట్లో చేసే సాధారణ శివారాధనలో దీనిని వినడం లేదా పాడటం చాలాచోట్ల కనిపించే సంప్రదాయం.
అయితే భక్తి పాటను వినడానికి ప్రత్యేకమైన రోజు తప్పనిసరి కాదు. మనసును కేంద్రీకరించుకోవాలనుకున్నప్పుడు, ఉదయం ప్రశాంతంగా ప్రారంభించాలనుకున్నప్పుడు లేదా శివభక్తి సంగీతం వినాలనుకున్నప్పుడు ఈ గీతం సరైన ఎంపిక. పాటను కేవలం ఆచారంగా కాకుండా, పదాల భావాన్ని గ్రహించే సమయంగా చేసుకుంటే అనుభవం మరింత సార్థకం అవుతుంది.
“బ్రహ్మ మురారి” పదాలకు సరళ అర్థం
పాటను స్పష్టంగా పలకడానికి ముందుగా కొన్ని పదాల అర్థాలు తెలుసుకోవడం ఉపయోగపడుతుంది.
- బ్రహ్మ — సృష్టికర్తగా పురాణాల్లో పేర్కొనబడే దేవుడు.
- మురారి — మురాసురుడిని సంహరించినవాడనే అర్థంతో విష్ణువుకు ఉపయోగించే పేరు.
- సురులు — దేవతలు.
- అర్చిత — పూజింపబడినది.
- లింగం — ఇక్కడ శివస్వరూపానికి ప్రతీక.
- సదాశివ — నిత్యమంగళకరమైన శివస్వరూపం.
- ప్రణామం — భక్తితో చేసే నమస్కారం.
ఈ పదాల అర్థం తెలిసిన తర్వాత పాటలో పునరావృతమయ్యే నమస్కార భావం మరింత స్పష్టమవుతుంది. గానం వినేటప్పుడు సంధులు కలిసిపోవడం వల్ల పదాలు వేగంగా అనిపించవచ్చు; నెమ్మదిగా విని, రెండు మూడు పదాల చొప్పున పలకడం ఉచ్చారణకు తోడ్పడుతుంది.
అధికారికంగా ఈ పాటను ఎక్కడ వినవచ్చు?

ఈ పాటకు నమ్మదగిన ఎంపిక అధికారిక Saregama Telugu YouTube అప్లోడ్. వీడియో వివరణలో గాయకులు, సంగీత దర్శకుడు, చిత్రం వివరాలు కూడా ఉన్నాయి కాబట్టి సరైన వెర్షన్ను గుర్తించడం సులభం. “Sri Manjunatha | Brahma Murari” అధికారిక వీడియోలో పాటను వినవచ్చు.
స్ట్రీమింగ్ వినేవారికి Apple Musicలో Sri Manjunatha (Original Motion Picture Soundtrack)లో “Brahma Murari” ట్రాక్ అందుబాటులో ఉంది. ప్రాంతం, సభ్యత్వం, యాప్ సెట్టింగులపై లభ్యత మారవచ్చు; అందుకే అధికారిక కళాకారుడు/లేబుల్ పేరుతోనే వెతకడం మంచిది. అనధికారిక MP3 ఫైళ్లు లేదా తప్పు క్రెడిట్లు ఉన్న అప్లోడ్ల కన్నా లేబుల్ పేజీని ఎంచుకోవడం వల్ల పాట వెర్షన్, గాయకుల వివరాలు స్పష్టంగా ఉంటాయి.
తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు
బ్రహ్మ మురారి పాట ఏ సినిమా నుంచి వచ్చింది?
తెలుగు ప్రేక్షకులు ఎక్కువగా గుర్తించే వెర్షన్ 2001లో వచ్చిన శ్రీమంజునాథ చిత్రంలోని “బ్రహ్మ మురారి” పాట.
బ్రహ్మ మురారి పాటను ఎవరు పాడారు?
అధికారిక Saregama Telugu వీడియో, Apple Music ట్రాక్ వివరాల ప్రకారం ఈ వెర్షన్ను రమేష్ చంద్ర, నందిత పాడారు.
ఈ పాట సంగీత దర్శకుడు ఎవరు?
శ్రీమంజునాథ చిత్రంలోని “బ్రహ్మ మురారి”కి హంసలేఖ సంగీతం సమకూర్చారు.
బ్రహ్మ మురారి పాట లింగాష్టకమేనా?
అవును. ఈ పాట లింగాష్టక సంప్రదాయ స్తోత్ర భావాన్ని ఆధారంగా చేసుకున్న చిత్రసంగీత రూపం.
ఈ పాటలో “మురారి” అంటే ఎవరు?
“మురారి” అనేది విష్ణువుకు ఉపయోగించే పేరు. మురాసురుడిని సంహరించినవాడనే భావం నుంచి ఈ పేరు వచ్చింది.
పూర్తి పాట భావం ఏమిటి?
శివలింగాన్ని పవిత్రమైన, కరుణామయమైన, దేవతలచే ఆరాధించబడే పరమస్వరూపంగా స్తుతిస్తూ, భక్తితో నమస్కరించే భావమే పాట అంతటా ప్రవహిస్తుంది.
ముగింపు
బ్రహ్మ మురారి పాట lyrics అనే వెతుకులాట వెనుక ఉన్నది కేవలం పదాల అవసరం కాదు; లింగాష్టకంలోని శివభక్తి భావాన్ని మళ్లీ అనుభవించాలనే ఆసక్తి. శ్రీమంజునాథలో రమేష్ చంద్ర, నందిత గాత్రాలు మరియు హంసలేఖ సంగీతంతో వినిపించిన ఈ రూపం సంప్రదాయ ప్రార్థనకు తెలుగు సినిమా ఇచ్చిన స్మరణీయ స్వరరూపం. పదాల అర్థం తెలుసుకుని, అధికారిక వెర్షన్ను వింటే ఈ గీతంలోని గంభీరత, వినయం, ఆత్మసమర్పణ భావం మరింత స్పష్టంగా అనిపిస్తుంది.